Słownictwo włoskie, Kultura włoska

Wszystkich Świętych we Włoszech. Słowniczek

Wszystkich świętych we Włoszech

Przed nami szczególne dni, refleksyjne, jak pogoda za oknem. Czy zastanawialiście się skąd w ogóle wzięło się Wszystkich Świętych? Wszystkich dociekliwych zapraszam więc na krótką lekcję historii. Pochodzenie tego święta wiąże się z kontrowersjami i różnymi teoriami, które sięgają  czasów antycznych, a dokładnie kultury ludów celtyckich. U Celtów właśnie rok podzielony był na dwa okresy: ten w którym następowało odrodzenie i bujność natury, oraz ten w którym natura przechodziła w czas spoczynku. Dni, które je zapoczątkowywały, były hucznie świętowane, pierwszy w marcu (celebracja życia) i drugi, który był początkiem zimy (związany ze śmiercią). Miały one dodatkowo swoje nazwy, odpowiednio Beltane i Samhain.

W tym samym okresie, również Rzymianie obchodzili podobne do Samhain święto, podczas którego oddawano cześć Pomonie (la festa in onore di Pomona). Wtedy to dziękowano za obfite plony i okazywano wdzięczność ziemi za jej hojność.

Kiedy Cezar podbił Galię, dwa święta pogańskie, celtyckie i romańskie, zaczęły uzupełniać się. Miały odtąd być obchodzone na przełomie nocy z  31 października na 1 listopada (la notte tra il 31 ottobre e il primo novembre). Dodatkowo noc ta otrzymała swoją nazwę Nos Galan – Gaeaf, wtedy to  zmarli (i defunti) powracali z zaświatów (tornare dall’oltretomba) i przechadzali się po ziemi, między żywymi (i viventi).

Wraz z nastaniem chrześcijaństwa pojawił się dzień Wszystkich Świętych  (Ognissanti), jak wskazuje jego nazwa, upamiętniała wszystkich świetnych z kart historii chrześcijańskiej.  Każdy dzień w kalendarzu był zadedykowany innemu świętemu  (un santo), bądź męczennikowi (un martire). Z racji tego, że postaci było więcej niż dni kalendarzowych w roku, nie każdy z nich mógł się tam znaleźć.  Dlatego powstało święto upamiętniające ich wszystkich. Początkowo było obchodzone 13 maja. Jednak tym sposobem, w jednym roku funkcjonowały dwa święta o podobnym znaczeniu, to na wiosnę oraz to na jesień.

Kościół przeniósł „swoje” święto na listopad.  Odtąd Tutti i Santi mieli być czczeni co roku, 1 listopada. W 1000 roku Kościół katolicki  dzień 2 listopada poświęcił zmarłym La festa dei defunti, znany także jako Giorno dei Morti lub Commemorazione dei Defunti. Wtedy to wierni wspominali drogie im osoby, których nie ma już z nimi. Działanie to miała wyplenić pogańskie zwyczaje z chrześcijańskiego świata.

W  1475  IV Święto Ognissanti stało się obowiązkowe we wszystkich kościołach zachodnich. Natomiast noc di Nos Galan-Gaeaf,  zapamiętana przede wszystkich w krajach kultury anglosaskiej, przybrała postać Halloween, przypadając na wigilię dnia wszystkich Świętych (la vigilia di Ognissanti o di Tutti i Santi).

Jak wygląda Wszystkich Świętych we Włoszech?

We Włoszech, podobnie jak w Polsce, 1 listopada to dzień wolny od pracy. Wielu Włochów cieszy się długim weekendem związanym z dniem Wszystkich Świętych (il ponte di Ognissanti).

Wszystkich Świętych we Włoszech jest to dzień, który zazwyczaj spędza się z rodziną jedząc typowe tylko dla tego dnia i często regionu, dania i smakołyki (ossa dei morti) i popijając vino cotto – czerwone wino, bardzo długo podgrzewane, aż powstaje z niego gęsty, słodki, ciemnoczerwony likier. Dodatkowo, w większości włoskich miast jest organizowana tzw. fiera dei morti, czyli targ. Włosi raczej podchodzą do tego święta z typową dla nich radością.

Oczywiście niektóre rodziny odwiedzają bliskich zmarłych na cmentarzach, ale jest tam dużo mniej osób niż w Polsce tego samego dnia. Wystarczy obejrzeć włoskie wiadomości lub poczytać wiadomości po włosku, zazwyczaj nie ma żadnej wzmianki o tym święcie. W tym roku w Canale 5 jedyna wzmianka była taka, że w ten dzień jest nadal bardzo gorąco we Włoszech, a Corriere della sera napisało o targu organizowanym z okazji tego święta i o otwartych muzeach.

Ciekawostka na koniec.

Czy wiesz, że we Włoszech większość nowych cmentarzy jest piętrowych?  Stare cmentarze są wypełnione kaplicami, gdzie chowano całe rodziny, natomiast te nowe to czasami prawdziwe wieżowce, w których znajdują się groby.

A oto słodycze związane ze świętem Ognissanti przygotowane z mąki, cukru, jajek i migdałów:

Wszystkich świętych we Włoszech

Jak przygotować te smakołyki?

Na sam koniec słownictwo związane z dzisiejszym Świętem:

Ognissanti/ Tutti i Santi – święto Wszystkich świętych
Commemorazione dei defunti –  dzień Zaduszny
il cimitero / il camposanto – cmentarz
i defunti – zmarli
la tomba – grób
fare visita ai morti – odwiedzać zmarłych
i fiori – kwiaty
i cristantemi – chryzantemy
il lumino acceso – zapalony znicz
i parenti in visita alle tombe – krewni odwiedzający groby
andare al cimitero – pójść na cmentarz

Pamiętajcie też, że w Polsce często używamy sformułowania:

odwiedzać groby, dla Włochów raczej to dziwnie brzmi i częściej powiedzą, że odwiedzają zmarłych.

Dla osób na poziomie przynajmniej a2, przygotowałam krótkie ćwiczenie leksykalne:

ĆWICZENIE

A może ktoś z Was Drodzy Czytelnicy zna inną wersję pochodzenia tego święta?

🇮🇹 A presto, Magdalena 

4.92/5 (12)

Jak bardzo podoba Ci się artykuł?

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *